- असार ०६, २०८०
समयआवाज संवाददाता
शनिबार राति अबेर, फ्रान्सका विभिन्न सहरहरूमा लाखौं मानिसहरू विरोध प्रदर्शनका लागि सडकमा उत्रिए, जसका कारण कतिपय ठाउँमा प्रहरीसँग झडपसमेत भयो। अधिकारीहरूका अनुसार यी घटनाक्रमका क्रममा करिब १,००० जना पक्राउ परेका छन्।
एक दिनअघि शान्तिपूर्ण विरोध प्रदर्शनहरू भएका थिए, जसका क्रममा पेरिसलगायतका विभिन्न सहरहरूमा प्रहरीले प्रदर्शनकारीहरूलाई तितरबितर पार्न अश्रुग्यास र पानीको फोहोराको प्रयोग गर्यो। मार्सेईमा अवरोध खडा गर्न राखिएका सामग्रीहरूमा आगो लगाइयो भने बोर्डोमा मानिसहरूले एउटा पसलमा तोडफोड गरे।अधिकारीहरूले दाबी गरेका छन् -उनीहरूले अहिलेसम्म गत हप्ता देखिएको व्यापक हिंसा र लुटपाटलाई रोक्न सफल भएका छन्।
यी विरोध प्रदर्शनहरूका क्रममा यस्ता दृश्यहरू देखिएका छन्, जसलाई फ्रान्समा हालसम्मकै सबैभन्दा खराब अवस्थाको रूपमा वर्णन गरिएको छ।
गृह मन्त्रालयका अनुसार शनिबार ४ लाखभन्दा बढी मानिसहरू सडकमा उत्रिएका थिए, जबकि ट्रेड युनियनहरूको अनुमानमा यो संख्या करिब ८ लाख रहेको छ।महँगी र विद्यालयहरूको दयनीय अवस्थालाई लिएर भइरहेका विरोध प्रदर्शनहरू अराजकतामा परिणत हुन नदिन करिब ७०,००० प्रहरी परिचालन गरिनुका साथै विभिन्न सहरहरूमा प्रतिबन्धहरू लगाइएका थिए।
वास्तवमा, यसअघिका विरोध प्रदर्शनहरूका बेला प्रहरी बल स्थिति सम्हाल्न नसक्ने अवस्थामा पुगेको थियो । सयौं पसलहरू लुटिएका थिए भने कैयौं भवनहरूमा आगजनी गरिएको थियो।यस हप्ताको सुरुमा, फ्रान्सेली राष्ट्रपति इम्यानुएल म्याक्रोनले मान्यता प्राप्त ट्रेड युनियनहरूद्वारा आयोजित प्रदर्शनहरूलाई मात्र अनुमति दिइने आदेश दिए।हालैका दिनहरूमा, द्रुत सुनुवाइ गर्ने अदालतहरूमा भएको सुनुवाइपछि, तोडफोड, आगजनी र लुटपाटको आरोपमा सयौं मानिसहरूलाई जेल पठाइएको छ।
पेरिसमा विरोध प्रदर्शनहरू
शनिबार पेरिसमा 'पोर्ट द इटाली' बाट 'पोर्ट द भिनसेन्स' तर्फ अघि बढेको शान्तिपूर्ण जुलुसको अन्त्यमा प्रदर्शनकारी र दंगा नियन्त्रण प्रहरीबीच झडप भयो।
प्रहरीको यस कारबाहीमा यस्तो विशेष एकाइ संलग्न थियो, जसले सामान्यतया संगठित अपराध र आतंकवाद विरोधी अभियानहरू सम्हाल्ने गर्दछ।
केही प्रदर्शनकारीहरूले अस्थायी अवरोधहरू खडा गर्दै प्रहरीमाथि ढुंगा प्रहार गरिरहेका थिए, भने अर्कोतर्फ प्रहरीले अनुहार छोपेका युवाहरूको समूहमाथि लाठी प्रहार गर्यो । उक्त समूहले गाडीको शोरुमका झ्यालहरू तोडफोड गरिरहेको थियो।
समाचार एजेन्सी एएफपीले जनाए अनुसार, फ्रान्सका आन्तरिक मामिला मन्त्री लरेन्ट नुनेजले भने, "मार्चका क्रममा पछाडिपट्टिको पंक्तिमा हजारौं कट्टरपन्थी कार्यकर्ताहरू भेला भएका थिए, जसमध्ये करिब ५०० जनालाई दंगाकारीका रूपमा पहिचान गरिएको थियो।" दक्षिणी बन्दरगाह सहर मार्सेमा फोहोरका डब्बामा आगो लगाइयो र सडकहरू बन्द गर्न धातुका पाताहरूको प्रयोग गरियो। फ्रान्सको दोस्रो ठूलो सहरमा, एउटा प्रहरी गाडी जलिरहेको अवरोधको बीचबाट गुज्रिरहेको देखियो।यसैबीच, दक्षिणी सहर बोर्डोमा, गाढा रङका लुगा लगाएका र अनुहार छोपेका केही प्रदर्शनकारीहरूले एउटा भवनबाट काठका फल्याकहरू उप्काएर सडकमा ल्याई अवरोध (ब्यारिकेड) खडा गरिरहेको देखियो।
लियोनमा, स्थानीय प्रशासनले भेला हुन निषेध गरेको क्षेत्रमा जम्मा भएको भीडलाई तितरबितर पार्न प्रहरीले अश्रुग्यासको प्रयोग गर्यो।
फ्रान्सको तेस्रो ठूलो सहर लियोनमा एक प्रदर्शनकारीले भने, "हामी करिब १५० जना थियौँ, जसमा धेरैजसो माध्यमिक विद्यालय र विश्वविद्यालयका विद्यार्थीहरू थिए। त्यसपछि, अचानक अश्रु ग्यासका सेलहरू प्रहार गरिए। सडकमा केही पनि देख्न सकिने अवस्था थिएन।"
नुनेजले करिब १,००० जना पक्राउ परेको र यो संख्या अझ बढ्न सक्ने बताए।
मन्त्रीले दुई जना व्यक्ति "गम्भीर घाइते" भएको पनि जानकारी दिए—जसमध्ये एक जना दक्षिण-पश्चिमी सहर तुलुजमा र अर्का एक जना मध्य फ्रान्सको क्लेरमन्ट-फेरान्डमा घाइते भएका हुन्।
आन्दोलनरत युवाहरूले के भने?
पेरिसमा शान्तिपूर्ण विरोध प्रदर्शनमा सहभागी भएकी जेली नाम बताउने एक युवतीले बीबीसीलाई भनिन्- मानिसहरू सडकमा उत्रिनुको कारण उनीहरू "वास्तवमै निराश" हुनु र म्याक्रोन सत्तामा आएयता "धेरै कष्ट भोगिरहनु" हो।
२६ वर्षीया उनले भनिन्, "उनीहरू हाम्रो आवाज दबाउँछन्। उनीहरू हाम्रो पैसा लिन्छन्, हामीमाथि भारी कर थोपर्छन्, तर हामी एक शब्द पनि बोल्न सक्दैनौं। हामी आज सडकमा छौं किनभने धेरै समय बितिसकेको छ र धेरै घटनाहरू घटिसकेका छन्।"
आफ्नो परिचय गोप्य राख्ने सर्तमा, अनुहार छोपेका दुई किशोरहरूले बताए- उनीहरूको पुस्ताले सरकारबाट आफूहरू उपेक्षित भएको महसुस गरिरहेको छ र उनीहरूमा चरम निराशा छ।
गत शनिबार भएको अशान्तिको प्रसंग उल्लेख गर्दै, एक प्रदर्शनकारीले भने, "मलाई लाग्दैन कि लुटपाट कुनै राम्रो कुरा हो। तर, यो गरिबी र प्रहरीको हिंसाको उपज हो।"
उनीहरूले भने- विरोध प्रदर्शनहरू "हाम्रा मागहरू सम्बोधन भएपछि मात्र" अन्त्य हुनेछन्। "हामी वास्तवमै फ्रान्समा परिवर्तन चाहन्छौं।"
असन्तुष्टि युराेपका अन्य देशहरूमा पनि फैलियाे
यसैबीच, उत्तर-मध्य सहर ओर्लियन्समा करिब १३,००० मानिसहरूले अति-दक्षिणपन्थी 'नेसनल र्याली' पार्टीविरुद्धको र्यालीमा सहभागिता जनाए। उक्त प्रदर्शन शान्तिपूर्ण रह्यो।
फ्रान्समा विरोध प्रदर्शन निम्त्याउने मुद्दाहरूको प्रभाव शनिबार युरोपका अन्य कैयौं सहरहरूमा पनि देखियो।
उत्तरी इटालीको मिलान सहरमा, प्रहरीसँग मिलेर काम गरिरहेका सयौं सैनिकहरूले प्रदर्शनकारीहरूलाई सहरभित्र भेला हुनबाट रोके।
धेरैलाई अघिल्लो हप्ता घटेका हिंस्रक घटनाहरू फेरि दोहोरिने हो कि भन्ने डर थियो।
अल्बानियाको राजधानी तिरानामा, सरकारविरोधी हजारौं प्रदर्शनकारीहरूलाई तितरबितर पार्न दंगा प्रहरीले अश्रुग्यासका सेलहरू प्रहार गर्यो; यस्तै, बेल्जियमको राजधानी ब्रसेल्सबाट पनि झडपका घटनाहरू बाहिर आएका छन्।
विरोध प्रदर्शनहरूले व्यापारमा नोक्सानी
इन्धनको मूल्यवृद्धि र महँगीविरुद्ध गत सप्ताहन्तमा करिब ५ लाख ५० हजार मानिसहरूले विरोध प्रदर्शनमा भाग लिए।
विद्यार्थीहरूले हप्तौँसम्म गरेको विरोध प्रदर्शनपछि जनआक्रोश अझ तीव्र बनेको थियो। त्यसपछिको अशान्तिको क्रममा २ हजार ५०० भन्दा बढी मानिसहरू पक्राउ परे।
सुरुमा विरोध प्रदर्शनहरू धेरै हदसम्म शान्तिपूर्ण थिए, तर पछि हिंसा, लुटपाट र तोडफोडका घटनाहरू भए।
फ्रान्सभरि २,००० भन्दा बढी पसल र अन्य व्यवसायहरू प्रत्यक्ष रूपमा प्रभावित भएका छन्। फ्रान्सको चेम्बर अफ कमर्स एन्ड इन्डस्ट्री ले यसबाट भएको नोक्सानी "सयौं मिलियन युरो" बराबर हुन सक्ने अनुमान गरेको छ।
एएफपीका अनुसार, प्रहरीले भीड नियन्त्रण गर्न प्रयोग गरेको ग्रिनेडका कारण एक प्रदर्शनकारीले आफ्नो हात गुमाए, जबकि करिब १,००० प्रहरी अधिकारीहरू घाइते भए।
त्यसपछि फ्रान्सेली अधिकारीहरूले पेरिस र अन्य सहरहरूमा रातभरका लागि कफ्र्यु लगाउनुपरेको बताए।यी विरोध प्रदर्शनहरू यस्तो समयमा भइरहेका छन् जब फ्रान्समा राष्ट्रपतीय निर्वाचन हुन ६ महिना बाँकी छ, र राष्ट्रपतिको पदका लागि प्रतिस्पर्धा गरिरहेका उम्मेदवारहरूले यस परिस्थितिका लागि म्याक्रोन र उनका मन्त्रीहरूलाई दोष दिएका छन्।
मूल रूपमा अंग्रेजीमा लेखिएको यो लेख अनुवाद गर्न हामीले एआईको सहयोग लिएका छौं। प्रकाशन गर्नुअघि बीबीसीका एक पत्रकारले यस अनुवादको समीक्षा गरेका थिए।
बीबीसी हिन्दीबाट
टिप्पणीहरू: